امروزه با پیشرفت فناوری و افزایش نیاز به بهینه‌سازی مصرف انرژی و ارتقای کیفیت زندگی، استفاده از سیستم‌های هوشمند مدیریت ساختمان یا BMS به یکی از مهمترین موارد در ساختمان‌های مدرن تبدیل شده است. درواقع، پیاده‌سازی این سیستم به افراد کمک می‌کند تا آرامش و رفاه بیشتری را تجربه کنند؛ البته به شرط این که این کار توسط یک شرکت معتبر انجام شود.

معرفی سیستم BMS یا مدیریت ساختمان

سیستم مدیریت ساختمان (Building Management System یا به اختصار BMS) یک سیستم کامپیوتری است که کنترل و نظارت بر بخش‌های مختلف یک ساختمان را به‌صورت مرکزی و هوشمند انجام می‌دهد. این سیستم به کمک سنسورها، کنترلرها و نرم‌افزارهای مخصوص، عملکرد سیستم‌های برق، تهویه، گرمایش، سرمایش، روشنایی، امنیت و سایر تجهیزات ساختمان را بهینه می‌کند.

هدف اصلی BMS افزایش بهره‌وری، کاهش مصرف انرژی، بهبود کیفیت محیط داخلی و تسهیل مدیریت ساختمان است. این سیستم امکان مانیتورینگ و کنترل لحظه‌ای را برای مدیران فراهم می‌آورد تا در صورت بروز مشکل، بتوانند سریعاً واکنش نشان دهند.

فاکتورهای موثر در تعیین هزینه خرید دستگاه BMS

هزینه خرید و پیاده‌سازی سیستم BMS به عوامل مختلفی بستگی دارد که مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌انداز:

1. اندازه و نوع ساختمان: هر چه ساختمان بزرگ‌تر و طراحی آن پیچیده‌تر باشد، نیاز به تجهیزات بیشتر و سیستم پیشرفته‌تری دارد.
2. تعداد و نوع زیرسیستم‌ها: هر زیرسیستم (مانند تهویه، روشنایی، امنیت) تجهیزات خاص خود را می‌طلبد که بر هزینه تاثیر می‌گذارد.
3. سطح اتوماسیون و هوشمندسازی: سیستم‌هایی با قابلیت‌های پیشرفته‌تر مانند هوش مصنوعی یا یادگیری ماشینی هزینه بالاتری دارند.
4. نوع تجهیزات و برندها: کیفیت و برند تجهیزات انتخابی می‌تواند تاثیر قابل توجهی بر قیمت داشته باشد.
5. نیاز به سفارشی‌سازی: پروژه‌هایی که نیازمند طراحی اختصاصی و توسعه نرم‌افزارهای خاص باشند، هزینه بیشتری دارند.

قیمت سیستم BMS

قیمت سیستم BMS به‌صورت کلی متغیر است. به طور معمول پروژه‌های بزرگ‌تر مانند ساختمان‌های تجاری یا بیمارستان‌ها هزینه بالاتری دارند، در حالی که برای ساختمان‌های مسکونی کوچک‌تر سیستم‌های ساده‌تر و ارزان‌تر وجود دارد. مشاوره با شرکت‌های متخصص و بررسی دقیق نیازها به تعیین دقیق‌تر هزینه کمک می‌کند.

کاهش مصرف انرژی از اهداف سیستم مدیریت هوشمند ساختمان (BMS)

یکی از مهم‌ترین دلایل استفاده از BMS، کاهش مصرف انرژی است. این سیستم با کنترل هوشمند تجهیزات و بهینه‌سازی استفاده از منابع انرژی مانند برق، گاز و آب، می‌تواند تا ۲۰ تا ۳۰ درصد صرفه‌جویی در مصرف انرژی را ممکن سازد. به عنوان مثال، BMS می‌تواند با خاموش‌کردن خودکار چراغ‌ها و سیستم‌های تهویه در صورت عدم حضور افراد، یا تنظیم دمای محیط متناسب با شرایط واقعی، از هدررفت انرژی جلوگیری کند.

ساختمان هوشمند چیست؟

ساختمان هوشمند به ساختمانی گفته می‌شود که به وسیله فناوری‌های پیشرفته و سیستم‌های خودکار مانند BMS قادر به مدیریت و کنترل بخش‌های مختلف خود به‌‌صورت هوشمند است. این ساختمان‌ها به کمک حسگرها، کنترلرها و نرم‌افزارهای هوشمند، نیازهای ساکنان را پیش‌بینی و برآورده می‌کنند و در نتیجه کیفیت زندگی و کارایی ساختمان را بهبود می‌بخشند.

منظور از اتوماسیون ساختمان BAS یا Building Automation System چیست؟

اتوماسیون ساختمان یا BAS، به سیستم‌هایی گفته می‌شود که به‌صورت اتوماتیک عملیات مربوط به کنترل بخش‌های مختلف ساختمان را انجام می‌دهند. این سیستم‌ها معمولاً بخشی از BMS هستند یا به‌عنوان زیرمجموعه آن فعالیت می‌کنند. اتوماسیون ساختمان شامل کنترل روشنایی، سیستم‌های HVAC، امنیت و سایر امکانات می‌شود که به‌صورت خودکار و بدون دخالت مستقیم انسان مدیریت می‌شوند.

سیستم مدیریت هوشمند ساختمان یا سیستم BMS چیست؟

سیستم BMS یک پلتفرم جامع و مرکزی است که نه‌تنها اتوماسیون ساختمان را مدیریت می‌کند، بلکه امکان جمع‌آوری داده، تحلیل، گزارش‌دهی و تصمیم‌گیری هوشمند را نیز فراهم می‌آورد. به عبارت دیگر، BMS یک سیستم هوشمند است که با استفاده از فناوری‌های روز، کارکرد ساختمان را به‌صورت بهینه و هوشمندانه مدیریت می‌کند.

بخش‌های مختلف سیستم BMS یا سیستم مدیریت ساختمان

سیستم BMS شامل بخش‌های متعددی است که به‌صورت هماهنگ با هم کار می‌کنند. این بخش‌ها عبارت‌انداز:

• حسگرها و دیتکتورها: برای جمع‌آوری اطلاعات محیطی مانند دما، رطوبت، حرکت، نور و …
• کنترلرها: دریافت داده از حسگرها و صدور فرمان به تجهیزات.
• عملگرها (Actuators): اجرای دستورات کنترلرها مانند باز و بسته کردن شیرها یا روشن و خاموش کردن تجهیزات.
• واسط‌های کاربری: نرم‌افزارها و پنل‌هایی که مدیران ساختمان از طریق آن‌ها سیستم را کنترل و نظارت می‌کنند.
• شبکه ارتباطی: ارتباط بین تجهیزات مختلف سیستم از طریق کابل یا بی‌سیم.

مزایای سیستم BMS (سیستم مدیریت ساختمان) در یک نگاه

مهمترین مزایای سیستم مدیریت ساختمان عبارت‌انداز:

• کاهش هزینه‌های انرژی و مصرف بهینه منابع
• افزایش راحتی و آسایش ساکنان
• بهبود ایمنی و امنیت ساختمان
• امکان کنترل و مانیتورینگ از راه دور
• افزایش عمر تجهیزات با مدیریت صحیح
• مدیریت دقیق‌تر و هوشمندتر عملکرد ساختمان

برندهایی مانند اشنایدر سال‌هاست در پروژه‌های BMS جهانی استفاده می‌شوند و در ایران نیز از طریق نمایندگی‌های رسمی مثل شرکت صنعت نوین امیرکبیر قابل تهیه هستند.

تعریف پروتکل باز و پروتکل‌های موجود در سیستم مدیریت هوشمند ساختمان

حتماً شما هم اسم پروتکل باز را شنیده‌اید، اما این پروتکل چیست و چه کاری می‌کند. چرا برای سیستم مدیریت هوشمند ساختمان از آن استفاده می‌شود. در ادامه به توضیحات بیشتری می‌پردازیم.

پروتکل چیست؟

پروتکل در سیستم‌های BMS به مجموعه قواعد و استانداردهایی گفته می‌شود که ارتباط بین تجهیزات مختلف را ممکن می‌سازد. وجود پروتکل‌های استاندارد باعث می‌شود دستگاه‌های مختلف از برندهای متفاوت بتوانند با یکدیگر ارتباط برقرار کنند و سیستم یکپارچه‌ای تشکیل دهند.

معرفی پروتکل‌های سیستم BMS

پروتکل‌های سیستم BMS عبارت‌انداز:

• KNX: استانداردی جهانی برای اتوماسیون ساختمان با قابلیت پشتیبانی از تجهیزات متنوع.برای اجرای یک سیستم هوشمند ساختمان حرفه‌ای با پروتکل Knx می‌توان از تجهیزات برندهای معتبر جهانی مثل نمایندگی برکر بهره برد.
• BACnet: پروتکلی مخصوص ساختمان‌های بزرگ با قابلیت تبادل داده گسترده و امن.
• Modbus: پروتکلی ساده و پرکاربرد برای ارتباط با تجهیزات صنعتی و ساختمانی.
• LonWorks: پروتکلی که در برخی پروژه‌های بزرگ و خاص کاربرد دارد.
• Zigbee و Wi-Fi: پروتکل‌های بی‌سیم که برای برخی تجهیزات هوشمند استفاده می‌شوند.

لایه‌های کنترلی در سیستم مدیریت ساختمان (BMS Standard Layers)

سیستم BMS معمولاً از سه لایه اصلی تشکیل شده است:

• لایه حسگر و عملگر: جمع‌آوری داده‌ها و اجرای دستورات.
• لایه کنترل: پردازش داده‌ها و تصمیم‌گیری‌های اولیه.
• لایه مدیریتی: نرم‌افزارهای مرکزی برای مانیتورینگ و کنترل کلی.

طراحی شبکه کامپیوتری در سیستم BMS (سیستم مدیریت ساختمان)

شبکه کامپیوتری در سیستم BMS، ارتباط بین تمام تجهیزات و کنترلرها را برقرار می‌کند. طراحی این شبکه باید با توجه به میزان داده، امنیت، قابلیت توسعه و پایداری انجام شود تا عملکرد سیستم بهینه و بدون اختلال باشد.

انواع کابل در شبکه‌ی سیستم BMS (سیستم مدیریت ساختمان)

در شبکه BMS از کابل‌های مختلفی استفاده می‌شود که مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌انداز:

• کابل‌های مسی (Twisted Pair): برای انتقال داده‌های دیجیتال با فاصله‌های متوسط.
• کابل‌های فیبر نوری: برای انتقال داده با سرعت بالا و در فواصل طولانی.
• کابل‌های برق: برای تامین انرژی تجهیزات.

محدوده کار کابل ساختار یافته A-568 TIA/EIA سیستم BMS

استاندارد TIA/EIA-568 مربوط به طراحی و نصب کابل‌کشی ساختار یافته است که در سیستم‌های BMS به منظور ایجاد شبکه‌های پایدار و با کیفیت بالا استفاده می‌شود. این استاندارد مشخصات مربوط به نوع کابل، طول کابل، روش نصب و تست‌ها را تعریف می‌کند.

مقایسه سیستم‌های جریان ضعیف مستقل و سیستم کابل‌کشی ساختار یافته

این سیستم‌ها، تفاوت‌هایی با یکدیگر دارند که در ادامه به آن‌ها می‌پردازیم.

• سیستم جریان ضعیف مستقل: هر زیرسیستم به‌صورت جداگانه و مستقل عمل می‌کند. مزیت آن سادگی است اما از نظر مدیریت و هماهنگی محدودیت دارد.
• سیستم کابل‌کشی ساختار یافته: تمامی تجهیزات از طریق شبکه‌ای منسجم و یکپارچه متصل می‌شوند و مدیریت مرکزی فراهم می‌شود که از نظر قابلیت توسعه و هماهنگی مزیت بیشتری دارد.

زیرسیستم‌های سیستم BMS (سیستم مدیریت ساختمان)

مهمترین زیرسیستم‌های سیستم BMS (سیستم مدیریت ساختمان) عبارت‌انداز:

• سیستم روشنایی
• سیستم تهویه، گرمایش و سرمایش (HVAC)
• سیستم امنیت و کنترل دسترسی
• سیستم اعلام حریق
• سیستم مدیریت انرژی
• سیستم نظارت و دوربین‌های مداربسته

مدیریت سرمایش گرمایش و تهویه مطبوع با سیستم BMS (سیستم مدیریت ساختمان)

BMS می‌تواند با کنترل دقیق و هوشمند تجهیزات HVAC دما و کیفیت هوای داخل ساختمان را در سطح مطلوب نگه دارد و از اتلاف انرژی جلوگیری کند. این سیستم با حسگرهای متعدد، شرایط محیطی را به‌صورت لحظه‌ای بررسی می‌کند و براساس آن بهینه‌ترین حالت را اجرا خواهد کرد.

نقش و وظایف روزانه‌ سیستم BMS

نقش و وظایف روزانه‌ سیستم BMS عبارات‌انداز:

• مانیتورینگ تجهیزات و ارسال گزارش‌های عملکرد
• شناسایی و هشدار در صورت بروز خطا یا خرابی
• کنترل و تنظیم پارامترهای محیطی
• اجرای برنامه‌های زمان‌بندی شده
• بهینه‌سازی مصرف انرژی

نمونه پروژه های سیستم مدیریت ساختمان (BMS) شرکت انیپکو

فواید و مزایای استفاده از سیستم BMS (سیستم مدیریت ساختمان)

مهمترین فواید و مزایای استفاده از سیستم BMS عبارت‌انداز:

• صرفه‌جویی اقتصادی بلندمدت
• افزایش ایمنی و کاهش ریسک‌های احتمالی
• بهبود کیفیت محیط داخلی
• تسهیل مدیریت و نگهداری تجهیزات
• امکان توسعه و به‌روزرسانی آسان

انعطاف‌پذیری سیستم مدیریت ساختمان

سیستم BMS به گونه‌ای طراحی می‌شود که بتواند به‌راحتی با تغییر نیازها و توسعه ساختمان سازگار شود. این انعطاف‌پذیری امکان اضافه کردن زیرسیستم‌های جدید و به‌روزرسانی نرم‌افزاری را فراهم می‌کند. همین موضوع باعث شده تا این روزها از این سیستم در هنگام ساخت بیشتر ساختمان‌ها و مکان‌های مختلف استفاده شود.

نوآوری‌ها در سیستم مدیریت ساختمان یا BMS و تجهیزات هوشمندسازی ساختمان

نوآوری در سیستم مدیریت ساختمان، نقش مهمی در تجهیزات هوشمندسازی ساختمان دارد. درواقع، پیشرفت‌هایی مانند اینترنت اشیاء (IoT)، هوش مصنوعی، یادگیری ماشینی و تکنولوژی‌های بی‌سیم، به توسعه سیستم‌های BMS کمک شایانی کرده‌اند و امکاناتی مانند پیش‌بینی نیازهای کاربران، تحلیل‌های پیشرفته و مدیریت از راه دور را فراهم ساخته‌اند.

توانایی‌های قابل پیش‌بینی سیستم BMS (سیستم مدیریت ساختمان)

توانایی‌های قابل پیش‌بینی سیستم BMS عبارت‌انداز:

• تحلیل رفتار کاربران برای بهینه‌سازی مصرف
• پیش‌بینی تعمیرات و نگهداری پیشگیرانه
• هماهنگی خودکار بین زیرسیستم‌ها
• افزایش امنیت سایبری سیستم‌ها

نگهداری از سیستم BMS

نگهداری و به‌روزرسانی منظم سیستم BMS از اهمیت بالایی برخوردار است. این کار شامل بررسی تجهیزات، آپدیت نرم‌افزارها، تست عملکرد و رفع مشکلات احتمالی است که عمر مفید سیستم را افزایش می‌دهد و عملکرد بهینه آن را تضمین می‌کند.

قیمت سیستم BMS یا سیستم مدیریت ساختمان

قیمت سیستم BMS مانند هر پروژه مهندسی دیگری، به ابعاد، تجهیزات مورداستفاده، پیچیدگی سیستم و برند تجهیزات بستگی دارد. برای قیمت‌گذاری دقیق لازم است کارشناسان با بازدید از محل و تحلیل نیازهای دقیق، برآورد هزینه انجام دهند. شما می‌توانید برای برآورد دقیق هزینه‌ها با کارشناسان انپیکو تماس بگیرید. متخصصان شرکت، به بهترین نحو ممکن شما را در این زمینه راهنمایی می‌کنند.